Η θρόμβωση εξωτερικής αιμορροΐδας είναι μια κατάσταση που μπορεί να εμφανιστεί ξαφνικά και να προκαλέσει έντονο πόνο, πρήξιμο και ένα σκληρό εξόγκωμα στην περιοχή του πρωκτού. Προκύπτει όταν σχηματίζεται θρόμβος αίματος μέσα σε μια εξωτερική αιμορροΐδα, με αποτέλεσμα η περιοχή να γίνεται ιδιαίτερα ευαίσθητη και συχνά να αποκτά μπλε ή μωβ χρώμα.
Ο πόνος μπορεί να είναι αρκετά έντονος, ιδιαίτερα όταν ο ασθενής κάθεται, περπατά ή προσπαθεί να ενεργηθεί. Σε αρκετές περιπτώσεις είναι πιο έντονος κατά τις πρώτες ημέρες και στη συνέχεια αρχίζει σταδιακά να υποχωρεί, καθώς ο οργανισμός απορροφά τον θρόμβο.
Παρότι πολλές θρομβωμένες εξωτερικές αιμορροΐδες μπορούν να βελτιωθούν με συντηρητική αντιμετώπιση, η ένταση του πόνου, η διάρκεια των συμπτωμάτων και η συνολική κλινική εικόνα καθορίζουν εάν χρειάζεται πιο άμεση ιατρική παρέμβαση. Για αυτό είναι σημαντικό να γνωρίζουμε πώς αναγνωρίζεται η θρόμβωση, γιατί εμφανίζεται και ποιες θεραπευτικές επιλογές υπάρχουν.
Διαβάστε επίσης: Πόνος Αιμορροΐδων: Γιατί Πονάνε και Πώς Αντιμετωπίζονται;
Τι είναι η θρόμβωση εξωτερικής αιμορροΐδας;
Η θρόμβωση εξωτερικής αιμορροΐδας εμφανίζεται όταν σχηματίζεται θρόμβος αίματος μέσα σε μια εξωτερική αιμορροΐδα, δηλαδή σε διογκωμένο αιμορροϊδικό ιστό που βρίσκεται κάτω από το δέρμα γύρω από τον πρωκτό. Η συγκέντρωση του αίματος και η δημιουργία του θρόμβου προκαλούν απότομη διάταση της περιοχής, με αποτέλεσμα να εμφανίζονται έντονος πόνος, πρήξιμο και ευαισθησία.
Χαρακτηριστικό εύρημα είναι ένα σκληρό εξόγκωμα κοντά στον πρωκτό, το οποίο μπορεί να έχει μπλε, μωβ ή πιο σκούρα απόχρωση. Σε αντίθεση με μια απλή εξωτερική αιμορροΐδα, η θρομβωμένη αιμορροΐδα συνήθως εμφανίζεται πιο ξαφνικά και μπορεί να προκαλεί σημαντικά εντονότερο πόνο, ιδιαίτερα κατά το κάθισμα, το περπάτημα ή την κένωση.
Παρότι χρησιμοποιείται ο όρος «θρόμβωση», ο συγκεκριμένος θρόμβος παραμένει τοπικά στην περιοχή της αιμορροΐδας και δεν μετακινείται μέσω της κυκλοφορίας του αίματος σε άλλα σημεία του σώματος.
Η θρόμβωση μπορεί να υποχωρήσει σταδιακά καθώς ο οργανισμός απορροφά τον θρόμβο. Ωστόσο, η ένταση του πόνου και η συνολική εικόνα διαφέρουν από περίπτωση σε περίπτωση, γι’ αυτό σε έντονα ή επίμονα συμπτώματα είναι σημαντικό να γίνεται σωστή ιατρική αξιολόγηση.
Διαβάστε επίσης: Αίμα από αιμορροΐδες: Πότε είναι φυσιολογικό και πότε πρέπει να ανησυχήσετε
Ποια συμπτώματα προκαλεί μια θρομβωμένη εξωτερική αιμορροΐδα;
Η θρόμβωση εξωτερικής αιμορροΐδας έχει συνήθως αρκετά χαρακτηριστική εικόνα. Το πιο συχνό σύμπτωμα είναι ο ξαφνικός και έντονος πόνος στην περιοχή του πρωκτού, ο οποίος μπορεί να δυσκολεύει το κάθισμα, το περπάτημα ή την κένωση. Παράλληλα, εμφανίζεται συχνά ένα σκληρό και ιδιαίτερα ευαίσθητο εξόγκωμα κοντά στον πρωκτό.
Η θρομβωμένη αιμορροΐδα μπορεί να έχει μπλε, μωβ ή πιο σκούρο χρώμα, καθώς ο θρόμβος βρίσκεται κάτω από το δέρμα. Σε αρκετές περιπτώσεις παρατηρούνται επίσης πρήξιμο, τοπικός ερεθισμός και κνησμός.
Τα συχνότερα συμπτώματα περιλαμβάνουν:
- έντονο και αιφνίδιο πόνο,
- σκληρό εξόγκωμα γύρω από τον πρωκτό,
- πρήξιμο και ευαισθησία,
- μπλε ή μωβ χρώμα της περιοχής,
- πόνο κατά το κάθισμα ή την κένωση,
- κνησμό ή ερεθισμό,
- πιθανή αιμορραγία.
Η αιμορραγία μπορεί να εμφανιστεί, για παράδειγμα, εάν ερεθιστεί ή ραγεί η επιφάνεια της θρομβωμένης αιμορροΐδας. Ωστόσο, η παρουσία αίματος από το ορθό δεν πρέπει να αποδίδεται αυτόματα στις αιμορροΐδες χωρίς σωστή αξιολόγηση.
Είναι επίσης σημαντικό να θυμόμαστε ότι δεν είναι κάθε επώδυνο εξόγκωμα στην περιοχή του πρωκτού αιμορροΐδα. Για αυτό, όταν ο πόνος είναι πολύ έντονος, το οίδημα αυξάνεται ή υπάρχουν συμπτώματα όπως πυρετός και ρίγος, χρειάζεται ιατρική εξέταση για να επιβεβαιωθεί η αιτία.
Διαβάστε επίσης: Αιμορροΐδες και κρύο νερό: Βοηθάει πραγματικά;
Γιατί δημιουργείται θρόμβωση εξωτερικής αιμορροΐδας;
Η θρόμβωση εξωτερικής αιμορροΐδας συνδέεται συνήθως με αυξημένη πίεση στα αγγεία της περιοχής του πρωκτού. Όταν η πίεση αυτή αυξάνεται απότομα ή παρατείνεται, μπορεί να προκληθεί διάταση των εξωτερικών αιμορροϊδικών αγγείων και να δημιουργηθεί θρόμβος αίματος.
Ένας από τους συχνότερους επιβαρυντικούς παράγοντες είναι η δυσκοιλιότητα, ιδιαίτερα όταν συνοδεύεται από έντονη προσπάθεια κατά την κένωση. Η πίεση που ασκείται στην περιοχή μπορεί να επιβαρύνει τις εξωτερικές αιμορροΐδες και να αυξήσει την πιθανότητα θρόμβωσης.
Παρόμοια επίδραση μπορεί να έχει και η παρατεταμένη παραμονή στην τουαλέτα. Η καθιστή θέση για μεγάλο χρονικό διάστημα αυξάνει την πίεση στα αγγεία γύρω από τον πρωκτό και μπορεί να συμβάλει στην εμφάνιση ή την επιδείνωση των αιμορροΐδων.
Άλλοι παράγοντες που έχουν συσχετιστεί με την εμφάνιση εξωτερικών αιμορροΐδων και θρόμβωσης είναι:
- η εγκυμοσύνη,
- η άρση μεγάλου βάρους,
- η παχυσαρκία,
- η χρόνια διάρροια,
- η συχνή και έντονη προσπάθεια κατά την αφόδευση,
- η πολύωρη καθιστική ζωή.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, πάντως, μια θρομβωμένη εξωτερική αιμορροΐδα μπορεί να εμφανιστεί χωρίς να υπάρχει ένας ξεκάθαρος εκλυτικός παράγοντας. Για αυτό η πρόληψη βασίζεται κυρίως στη διατήρηση ομαλής λειτουργίας του εντέρου και στην αποφυγή υπερβολικής πίεσης κατά την κένωση.
Διαβάστε επίσης: Εξωτερικές αιμορροΐδες: Συμπτώματα, αίτια και πότε χρειάζεται θεραπεία
Πόσο διαρκεί ο πόνος από τη θρόμβωση εξωτερικής αιμορροΐδας;
Ο πόνος από τη θρόμβωση εξωτερικής αιμορροΐδας είναι συνήθως πιο έντονος κατά τις πρώτες 48–72 ώρες από την εμφάνιση του θρόμβου. Στη συνέχεια, στις περισσότερες περιπτώσεις αρχίζει σταδιακά να υποχωρεί, καθώς μειώνεται το οίδημα και ο οργανισμός απορροφά τον θρόμβο.
Σύμφωνα με την American Society of Colon and Rectal Surgeons, ο πόνος συχνά κορυφώνεται μέσα στις πρώτες δύο έως τρεις ημέρες και μπορεί να έχει μειωθεί σημαντικά περίπου μέχρι την τέταρτη ή πέμπτη ημέρα. Ωστόσο, το ίδιο το εξόγκωμα δεν εξαφανίζεται απαραίτητα τόσο γρήγορα και μπορεί να χρειαστούν αρκετές εβδομάδες μέχρι να υποχωρήσει πλήρως.
Η διάρκεια των συμπτωμάτων δεν είναι ίδια για όλους. Το μέγεθος της θρόμβωσης, η ένταση του οιδήματος και η συνολική κατάσταση της περιοχής μπορούν να επηρεάσουν την πορεία. Ένας ασθενής μπορεί να αισθανθεί σημαντική βελτίωση μέσα σε λίγες ημέρες, ενώ σε άλλη περίπτωση η ευαισθησία και το εξόγκωμα μπορεί να επιμένουν περισσότερο.
Όταν ο πόνος παραμένει πολύ έντονος μετά τις πρώτες ημέρες, επιδεινώνεται αντί να βελτιώνεται ή συνοδεύεται από σημαντική αιμορραγία, πυρετό ή ρίγος, χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση. Σε επιλεγμένες περιπτώσεις έντονου πόνου, η έγκαιρη χειρουργική αφαίρεση της θρομβωμένης εξωτερικής αιμορροΐδας μπορεί να προσφέρει ταχύτερη υποχώρηση των συμπτωμάτων.
Διαβάστε επίσης: Αιμορροΐδες συμπτώματα: Πώς θα καταλάβετε ότι έχετε το πρόβλημα
Θρόμβωση εξωτερικής αιμορροΐδας: Πώς αντιμετωπίζεται;
Η αντιμετώπιση της θρόμβωσης εξωτερικής αιμορροΐδας εξαρτάται κυρίως από την ένταση του πόνου, τη διάρκεια των συμπτωμάτων και την εικόνα της περιοχής. Σε αρκετές περιπτώσεις, ιδιαίτερα όταν ο πόνος έχει ήδη αρχίσει να υποχωρεί, μπορεί να επιλεγεί συντηρητική αντιμετώπιση και παρακολούθηση.
Στα συντηρητικά μέτρα περιλαμβάνονται τα χλιαρά καθιστικά μπάνια, η επαρκής πρόσληψη νερού και φυτικών ινών, η αποφυγή δυσκοιλιότητας και έντονης προσπάθειας κατά την κένωση, καθώς και η κατάλληλη αναλγητική ή τοπική αγωγή όταν αυτή συστήνεται από τον ιατρό. Στόχος είναι να μειωθούν ο πόνος και ο ερεθισμός μέχρι να απορροφηθεί σταδιακά ο θρόμβος.
Όταν όμως ο πόνος είναι ιδιαίτερα έντονος, ο ιατρός μπορεί να εξετάσει το ενδεχόμενο χειρουργικής αφαίρεσης της θρομβωμένης εξωτερικής αιμορροΐδας. Οι σύγχρονες κατευθυντήριες οδηγίες της American Society of Colon and Rectal Surgeons αναφέρουν ότι επιλεγμένοι ασθενείς μπορεί να ωφεληθούν από πρώιμη χειρουργική εκτομή, η οποία σε ορισμένες μελέτες έχει συσχετιστεί με ταχύτερη υποχώρηση των συμπτωμάτων και μικρότερη πιθανότητα υποτροπής σε σχέση με τη συντηρητική θεραπεία.
Η απόφαση δεν βασίζεται αποκλειστικά στο πόσες ώρες έχουν περάσει από την εμφάνιση του θρόμβου. Λαμβάνονται υπόψη η ένταση και η πορεία του πόνου, το μέγεθος της θρόμβωσης, τα υπόλοιπα συμπτώματα και η συνολική κατάσταση του ασθενούς.
Σε καμία περίπτωση δεν πρέπει ο ασθενής να επιχειρεί μόνος του να τρυπήσει, να πιέσει ή να αφαιρέσει τον θρόμβο. Η περιοχή έχει αυξημένο κίνδυνο αιμορραγίας, τραυματισμού και λοίμωξης και οποιαδήποτε επεμβατική παρέμβαση πρέπει να πραγματοποιείται μόνο από εξειδικευμένο ιατρό.
Πότε χρειάζεται εξέταση από γιατρό;
Η θρόμβωση εξωτερικής αιμορροΐδας μπορεί σε αρκετές περιπτώσεις να υποχωρήσει σταδιακά, όμως υπάρχουν συμπτώματα που δεν πρέπει να αγνοούνται. Ιδιαίτερα όταν ο πόνος είναι πολύ έντονος, επιδεινώνεται αντί να βελτιώνεται ή δυσκολεύει σημαντικά το κάθισμα, το περπάτημα και την κένωση, είναι σημαντικό να γίνεται ιατρική αξιολόγηση.
Εξέταση από γιατρό χρειάζεται επίσης όταν υπάρχει σημαντική ή επαναλαμβανόμενη αιμορραγία, όταν το πρήξιμο αυξάνεται ή όταν εμφανίζονται πυρετός, ρίγος ή έντονη ερυθρότητα στην περιοχή. Τα συμπτώματα αυτά μπορεί να σχετίζονται με διαφορετική πάθηση και όχι απαραίτητα μόνο με αιμορροΐδες.
Η αιμορραγία από το ορθό δεν πρέπει να αποδίδεται αυτόματα σε αιμορροϊδοπάθεια. Παρόμοια συμπτώματα μπορεί να εμφανιστούν και σε άλλες παθήσεις του πρωκτού και του εντέρου, γι’ αυτό η σωστή διάγνωση έχει ιδιαίτερη σημασία, ειδικά όταν το σύμπτωμα εμφανίζεται για πρώτη φορά ή επιμένει.
Η έγκαιρη εξέταση επιτρέπει στον ιατρό να επιβεβαιώσει αν πρόκειται πράγματι για θρομβωμένη εξωτερική αιμορροΐδα και να εκτιμήσει αν αρκεί η συντηρητική αντιμετώπιση ή αν χρειάζεται πιο άμεση παρέμβαση. Σε περιπτώσεις έντονου πόνου, η κλινική εικόνα και η διάρκεια των συμπτωμάτων παίζουν καθοριστικό ρόλο στην επιλογή της θεραπείας.
Συχνές Ερωτήσεις για τη Θρόμβωση Εξωτερικής Αιμορροΐδας
Η θρόμβωση εξωτερικής αιμορροΐδας φεύγει μόνη της;
Σε αρκετές περιπτώσεις, ναι. Ο οργανισμός μπορεί σταδιακά να απορροφήσει τον θρόμβο και τα συμπτώματα να υποχωρήσουν χωρίς επεμβατική θεραπεία. Οι περισσότερες θρομβωμένες αιμορροΐδες βελτιώνονται μέσα σε μερικές εβδομάδες, αν και η διάρκεια διαφέρει από ασθενή σε ασθενή.
Πόσες ημέρες πονάει μια θρομβωμένη εξωτερική αιμορροΐδα;
Ο πόνος είναι συνήθως πιο έντονος κατά τις πρώτες περίπου 48 ώρες και στη συνέχεια μπορεί να αρχίσει σταδιακά να μειώνεται. Το πρήξιμο ή το εξόγκωμα μπορεί να χρειαστεί περισσότερο χρόνο μέχρι να εξαφανιστεί πλήρως.
Πώς καταλαβαίνω ότι μια εξωτερική αιμορροΐδα έχει θρόμβωση;
Χαρακτηριστικά σημεία είναι ο ξαφνικός έντονος πόνος και η εμφάνιση ενός σκληρού, ευαίσθητου εξογκώματος γύρω από τον πρωκτό. Η περιοχή μπορεί να έχει μπλε, μωβ ή πιο σκούρο χρώμα εξαιτίας του θρόμβου που βρίσκεται κάτω από το δέρμα.
Μπορεί να σπάσει μια θρομβωμένη αιμορροΐδα;
Μπορεί να εμφανιστεί αιμορραγία εάν η επιφάνεια της θρομβωμένης αιμορροΐδας ανοίξει ή ερεθιστεί. Η παρουσία αιμορραγίας, όμως, ιδιαίτερα όταν είναι σημαντική ή επαναλαμβάνεται, χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση ώστε να επιβεβαιωθεί η αιτία.
Πρέπει να πιέσω ή να ανοίξω μόνος μου μια θρομβωμένη αιμορροΐδα;
Όχι. Δεν πρέπει να επιχειρείται διάνοιξη, τρύπημα ή παροχέτευση της θρομβωμένης αιμορροΐδας στο σπίτι. Εάν απαιτείται αφαίρεση ή παροχέτευση του θρόμβου, αυτή πρέπει να πραγματοποιείται από επαγγελματία υγείας.
Πότε χρειάζεται επέμβαση για θρόμβωση εξωτερικής αιμορροΐδας;
Δεν χρειάζονται όλοι οι ασθενείς επέμβαση. Σε περιπτώσεις πολύ έντονου ή επίμονου πόνου, ο γιατρός μπορεί να εξετάσει την αφαίρεση του θρόμβου ή της θρομβωμένης αιμορροΐδας. Η απόφαση λαμβάνεται μετά από εξέταση και με βάση τη σοβαρότητα και τη διάρκεια των συμπτωμάτων.
Μπορεί να εμφανιστεί ξανά θρόμβωση εξωτερικής αιμορροΐδας;
Ναι, είναι δυνατό να εμφανιστεί ξανά. Η αποφυγή της δυσκοιλιότητας, της έντονης προσπάθειας κατά την κένωση και της παρατεταμένης παραμονής στην τουαλέτα μπορεί να συμβάλει στη μείωση των παραγόντων που ευνοούν την εμφάνιση αιμορροΐδων και θρόμβωσης.